Zelenski’nin, Rusya’nın 2022 yılında başlattığı geniş kapsamlı işgalden bu yana Putin’e doğrudan ve kamuoyuna açık şekilde yazdığı ilk mektup olan metin, Rus liderin 26 yıllık iktidarına yönelik kapsamlı eleştiriler içerdi.
Ukrayna Devlet Başkanı, ABD’nin değişen önceliklerine dikkat çekerek, Washington’ın ağırlıklı olarak İran savaşına odaklandığı bu dönemde, Ukrayna’daki savaşı sonlandırmak için Trump yönetiminin dikkatini yeniden bu bölgeye vermesini beklemenin yanlış olacağını ifade etti. Zelenski mektubunda, “Bir toplantı öneriyorum.” sözlerine yer verdi.
Ukrayna liderinin bu hamlesi, Kiev’in uzun menzilli vuruş kabiliyetlerini artırarak Rusya’nın ilerleyişini zorlaştırdığı ve sahada belirli bir denge kurmaya başladığı döneme denk geldi. Moskova ise Kiev’in eksikliklerinden ve balistik füze saldırılarına karşı savunmasızlığından yararlanmak amacıyla Ukrayna genelinde hava saldırılarını yoğunlaştırdı.
Putin hava savunmasını güçlendireceklerini açıkladı
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, perşembe günü yaptığı açıklamada, Ukrayna’nın son dönemde Rusya topraklarının derinliklerine kadar ulaşan dron saldırılarına karşı hava savunma sistemlerini güçlendireceklerini belirtti.
St. Petersburg’daki ekonomik forum öncesinde gerçekleşen Ukrayna dron saldırıları, şehirdeki bir petrol terminalinde yangın çıkmasına neden oldu ve yakınlardaki bir deniz üssünü vurdu.
Uluslararası haber ajanslarının yöneticileriyle bir araya gelen Putin, saldırıların verdiği hasarı kabul ederek, bazı dronların savunma sistemlerini aştığını, bu doğrultuda Rusya’nın hava savunma sistemini geliştireceklerini ve güçlendireceklerini ifade etti.
Putin ayrıca, Donald Trump ile Anchorage, Alaska’da gerçekleştirdiği zirvede varılan mutabakatlar doğrultusunda Ukrayna konusunda bir uzlaşıya açık olduklarını ve çatışmanın sona ermesi için Ukrayna’nın bu şartları kabul etmesi gerektiğini dile getirdi.
Trump ve ABD Temsilciler Meclisinden hamleler
ABD Başkanı Donald Trump, Zelenski ile Putin’in bir araya gelmesinin “harika” olacağını belirterek, her iki tarafın da tavizler vermesi gerektiğini savundu ancak bu tavizlerin içeriğine dair ayrıntı vermedi.
Oval Ofis’te gazetecilere açıklamalarda bulunan Trump, “Görüşme ihtimalinden memnunum, bunda bizim de büyük payımız olduğunu düşünüyorum. Getirilen tavizleri ben önerdim.” şeklinde konuştu.
Bu sırada ABD Temsilciler Meclisi, Cumhuriyetçi liderlerin tasarının müzakereleri baltalayacağı yönündeki uyarılarına rağmen, Ukrayna’ya yardımı içeren ve Rus ekonomisinin kilit sektörlerine yaptırım öngören yasa tasarısını 195’e karşı 226 oyla kabul etti.
Demokratlar tarafından sunulan tasarı, Kiev’e 1 milyar dolardan fazla güvenlik ve yeniden yapılanma yardımı ile krediler yoluyla 8 milyar dolarlık savunma desteği sağlamayı amaçlıyor. Tasarının yasalaşması için Senatodan da geçmesi gerekiyor ancak destekçileri bunun düşük bir ihtimal olduğunu kabul ediyor.
Zelenski’nin mektubundaki detaylar ve Kremlin’in yanıtı
Zelenski mektubunda, önerilen görüşmeler için Moskova ve Kiev seçeneklerini dışarıda bırakarak, İsviçre, Türkiye veya Arap ülkeleri gibi tarafsız bir üçüncü ülkenin ev sahipliği yapabileceğini belirtti ve net bir tarih belirlenmesini önerdi.
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov ise Putin’in mektubu henüz görmediğini ifade ederek, Zelenski’nin görüşme istiyorsa Moskova’ye gelebileceği yönündeki açıklamayı yineledi.
Ukrayna istihbaratının verilerine değinen Zelenski, Rusya’nın savaşı 2027 ve 2028 yıllarına kadar uzatmayı planladığını, kara harekatında elde edemediği başarıyı balistik füze saldırılarıyla kompanse etmeye çalıştığını iddia etti.
Moskova’yı, Belarus’u çatışmanın içine çekmeye çalışmakla ve Transdinyester bölgesindeki durumu istikrarsızlaştırmakla suçlayan Zelenski; dron saldırıları, ekonomik baskılar, yakıt sıkıntısı, artan fiyatlar ve yeni askeri mobilizasyon ihtiyacı nedeniyle Rusya’nın savaşın bedelini her geçen gün daha fazla hissettiğini savundu.
Sadece mayıs ayında 30 binden fazla Rus askerinin öldüğünü veya ağır yaralandığını ileri süren Zelenski, bu kayıplara dair video kanıtlarına sahip olduklarını iddia etti.
Ukrayna’nın da acı kayıplar vermeye devam ettiğini belirten lider, müzakereler süresince tam bir ateşkes uygulamaya hazır olduklarını, ilk adım olarak “hepsiyle herkes” formülünde bir esir değişimi ve kaçırılan siviller ile çocukların iadesini teklif etti.
